حيات اخلاقي مطلوب، بدون وجدان آزاد که نشان دهنده خيرات و کمالات و محرک انسان به سوي آن هاست، خيالي بيش نيست.         «روانشاد، علامه محمد تقي جعفري»

به نام خداوند بخشنده مهربان

ما مسلمانان اين سنت گرانبها را از بزرگان خود آموخته ايم که هر کاري را با نام خداوند متعال شروع کنيم و بر اين اساس در آغاز هر کاري جمله زيباي «بسم الله الرحمان الرحيم» را بر زبان مي آوريم که پيام بخشش و مهرباني دارد و به ما مي آموزد که نسبت به ديگران مهربان باشيم و بخشش و گذشت داشته باشيم.
امروز صبح که از خانه بيرون رفتم، در خيابان يک پيکان، خيلي بد جور از ماشين من سبقت گرفت، پشت شيشه عقبش نوشته بود: 

من از آن پاکدلانم که به دل کينه ندارم ---- همه شهر دشمن و يک دوست ندارم

توي فکر رفتم و درباره معناي اين شعر دقت کردم، به نظرم رسيد که چند نکته و پيام منفي در آن هست:
اول اين که، سراينده اين شعر خيلي از خود راضي بوده و ديگران را به هيچ حساب نمي کند. چون غير از خودش، کسي را پاکدل نمي داند.
دوم اين که، دروغ ميگويد که به دل کينه ندارد. زيرا وقتي همه شهر را دشمن خودش ميداند، چطور کينه کسي رو به دل ندارد؟ آيا مي شود انسان نسبت به دشمن خود، کينه و خشم نداشته باشد؟ مگر اين که يک آدم بي رگ و بي تفاوتي باشد که دوست و دشمن برايش فرقي نداشته باشند!
سوم اين که، وقتي کسي حتي يک دوست نداشته باشد و  همه مردم دشمن او باشند، معلوم است که يک آدم ناجوري است، وگرنه مگر ممکن است يک انسان حتي معمولي، دوست و رفيقي نداشته باشد؟! اين آدم حتما از نظر اخلاق و رفتار به گونه اي است که همه با او دشمني مي کنند و عيب از خود اوست، نه از مردم. در واقع چنين کسي نبايد ادعاي پاکدلي داشته باشد.
آيا بهتر نيست اگر خودمان را انسان خوبي مي دانيم، ديگران را هم مثل خودمان، انسان هاي خوبي بدانيم که در جامعه زندگي مي کنند و بايد با هم زندگي مسالمت آميزي داشته باشيم. مگر آن که بد رفتاري و بداخلاقي از کسي ببينيم که در آن صورت بايد حسابمان را از او جدا کنيم.
و آيا بهتر نيست فريب نفس خود را نخوريم و دچار غرور و خود برتر بيني نشويم.
شايد بهتر باشد عينک بدبيني را از چشمان خود برداريم و با مهرباني و گذشت و بخشش به ديگران بنگريم و نگاه برادري به ديگران داشته باشيم. مگر آن که رسم برادري را زير پا گذارده باشند.